જ્ઞાની ઋષિ

 જ્ઞાની ઋષિ

એક ઋષિ રાજમહેલના દરવાજે આવ્યા અને દ્વારપાળને અંદર જઈને રાજાને કહેવા કહ્યું કે તેનો ભાઈ આવ્યો છે, દ્વારપાલે વિચાર્યું કે કદાચ તે રાજાના ભાઈનો દૂરનો સંબંધી છે જેણે સંન્યાસ લીધો હતો અને તે જેમ જીવતો હતો. ઋષિ માહિતી મળતાં જ રાજાએ હસીને મુનિને અંદર બોલાવીને પોતાની પાસે બેસાડ્યા.
સાધુએ પૂછ્યું – મને કહો અનુજ, કેમ છો?
"હું ઠીક છું, કેમ છો ભાઈ?" રાજાએ કહ્યું.
સાધુએ કહ્યું- હું જે મહેલમાં રહેતો હતો તે હવે જૂનો અને જર્જરિત થઈ ગયો છે. તે ગમે ત્યારે તૂટી અને પડી શકે છે. મારી પાસે 32 નોકર હતા અને તેઓ પણ એક પછી એક જતા રહ્યા. પાંચેય રાણીઓ પણ વૃદ્ધ થઈ ગઈ છે અને હવે તેઓ કોઈ કામ કરવા સક્ષમ નથી…
આ સાંભળીને રાજાએ ઋષિને 10 સોનાના સિક્કા આપવાનો આદેશ આપ્યો. સાધુએ 10 સોનાના સિક્કા ઓછા કહ્યું.
ત્યારે રાજાએ કહ્યું, આ વખતે રાજ્યમાં દુકાળ છે, તમારે આટલાથી સંતોષ માનવો જોઈએ.
સાધુએ કહ્યું- મારી સાથે સાત સમુદ્ર પાર આવો, ત્યાં સોનાની ખાણો છે. મારા પગ પર પડતાં જ સાગર સુકાઈ જશે… તમે મારા પગની શક્તિ જોઈ જ હશે.
હવે રાજાએ સાધુને 100 સોનાના સિક્કા આપવાનો આદેશ આપ્યો.
સાધુના ગયા પછી મંત્રીઓએ આશ્ચર્ય સાથે પૂછ્યું, "મને માફ કરજો રાજન, પણ જ્યાં સુધી અમને ખબર છે કે તમારો કોઈ મોટો ભાઈ નથી, તો પછી તમે આ ઠગને આટલું બધું ઈનામ કેમ આપ્યું?"
રાજને સમજાવ્યું, “જુઓ, નસીબની બે બાજુ હોય છે. રાજા અને ગરીબ. એટલે જ જર્જરિત મહેલથી તે મને ભાઈ કહેતો હતો… 32 સેવકો તેના દાંત અને 5 જૂની રાણીઓ તેની 5 ઇન્દ્રિયો હતી, તેણે પગ મૂકતા જ મને ઠપકો આપ્યો મહેલમાં મારી તિજોરી સુકાઈ ગઈ કારણ કે હું તેને માત્ર દસ સિક્કા આપતો હતો જ્યારે મારી સ્થિતિ તેના વજનના સોનામાં છે. તેથી જ તેની બુદ્ધિમત્તાથી ખુશ થઈને મેં તેને સો સિક્કા આપ્યા અને આવતીકાલથી હું તેને મારા સલાહકાર તરીકે નિયુક્ત કરીશ.

 શિક્ષણ:-

મિત્રો, આપણે આ ઘટના પરથી શીખીએ છીએ કે વ્યક્તિની બુદ્ધિ તેના બાહ્ય દેખાવ પરથી નક્કી કરી શકાતી નથી, તેથી આપણે ફક્ત એટલું જ જાણીએ છીએ કે કોઈએ ખરાબ કપડાં પહેર્યા છે અથવા તે દેખાવમાં સારો નથી; વ્યક્તિએ તેના વિશે ખોટા વિચારો ન કરવા જોઈએ..!!


 આજની પ્રેરણા

જેઓ દિલમાં દ્વેષ રાખે છે અને જીભ પર ફરિયાદો ઓછી રાખે છે તેમનામાં જ દરેક સંબંધ નિભાવવાની તાકાત હોય છે.