પ્રોવિડન્ટ ફંડ (PF) શું છે?
- પ્રોવિડન્ટ ફંડનો અર્થ 'ભવિષ્ય નિધિ' અથવા ભવિષ્ય માટેના પૈસા થાય છે.
- ભારતમાં સામાજિક સુરક્ષા (Social Security) ના નામે વૃદ્ધાવસ્થા માટે ખાસ સુવિધાઓ નથી, તેથી સરકાર વ્યક્તિની કમાણીમાંથી જ અમુક હિસ્સો કાપીને તેના ભવિષ્ય માટે બચાવે છે જેથી ઘડપણમાં કોઈ મુશ્કેલી ન પડે.
પૈસા કેવી રીતે કપાય છે અને ક્યાં જમા થાય છે?
- જ્યારે તમે નોકરી કરો છો, ત્યારે તમારી સેલેરીના બે ભાગ પડે છે: એક In-hand salary (જે તમારા સેલેરી એકાઉન્ટમાં આવશે) અને બીજું PF એકાઉન્ટમાં જતું નાણું.
- સામાન્ય રીતે સેલેરીના 12% કાપીને PF એકાઉન્ટમાં નાખવામાં આવે છે, જ્યારે બાકીના 88% સેલેરી એકાઉન્ટમાં આપવામાં આવે છે.
- સેલેરી એકાઉન્ટના પૈસા તમે ગમે ત્યારે એટીએમ દ્વારા ઉપાડી શકો છો, પરંતુ PF એકાઉન્ટમાંથી પૈસા ઉપાડવા માટે લાંબી પ્રક્રિયા હોય છે.
UAN નંબરનું મહત્વ
- PF એકાઉન્ટ ખોલાવવા માટે UAN (Universal Account Number) ની જરૂર પડે છે.
- આ નંબર ક્યારેય બદલાતો નથી. જો તમે કંપની બદલો (દા.ત. રિલાયન્સ છોડીને ટાટામાં જાઓ), તો તમારું સેલેરી એકાઉન્ટ બદલાઈ શકે છે પરંતુ PF એકાઉન્ટ અને UAN નંબર તે જ રહે છે.
PF ના પ્રકારો
- EPF (Employee Provident Fund): આ મુખ્યત્વે સરકારી કર્મચારીઓ માટે હોય છે.
- PPF (Public Provident Fund): આ ખાનગી ક્ષેત્રના કર્મચારીઓ અથવા સામાન્ય જનતા માટે હોય છે.
- નિયમ મુજબ, જે કંપનીમાં 20 થી વધુ કર્મચારીઓ હોય, તે કંપનીએ ફરજિયાતપણે PF કાપવો પડે છે.
પૈસા ક્યારે અને કેવી રીતે ઉપાડી શકાય?
- PF ના પૈસા સામાન્ય રીતે 60 વર્ષની ઉંમરે રિટાયરમેન્ટ વખતે મળે છે.
- જો તમારે સમય પહેલા પૈસા ઉપાડવા હોય, તો માત્ર ઇમરજન્સી (જેમ કે ગંભીર બીમારી, લગ્ન અથવા બાળકોનો અભ્યાસ) ના કિસ્સામાં જ ઉપાડી શકાય છે.
વ્યાજ અને ફાયદા
- PF પર અંદાજે 8% થી 9% વ્યાજ મળે છે, જે બેંકની ફિક્સ્ડ ડિપોઝિટ (FD) ના 7% વ્યાજ કરતા વધુ છે.
- તમારા વર્ષો સુધી જમા થયેલા પૈસા અને તેના પર મળતું વ્યાજ મળીને રિટાયરમેન્ટ વખતે એક મોટી રકમ તૈયાર થાય છે, જેને પેન્શન તરીકે પણ ઓળખવામાં આવે છે.
- જો કર્મચારીનું મૃત્યુ થાય, તો તેની પત્ની અથવા પરિવારને આ આર્થિક સુરક્ષા મળે છે.
- PF એકાઉન્ટ પરના વ્યાજ પર ટેક્સ લાગતો નથી.
અન્ય વિકલ્પો
- જેમના માતા-પિતા નોકરી નથી કરતા અથવા જેઓ બેરોજગાર છે, તેઓ NPS (National Pension Scheme) માં પૈસા રોકી શકે છે, જેમાં અંદાજે 10% વ્યાજ મળે છે.


Post a Comment