SIM Swap Attack (સિમ સ્વેપ અટેક) એ એક ડિજિટલ ચોરી છે, જેમાં હેકર્સ તમારી જાણ બહાર તમારા મોબાઈલ નંબરનું નવું સિમ કાર્ડ મેળવી લે છે. આજના સમયમાં આપણા બેંક એકાઉન્ટ, સોશિયલ મીડિયા અને ઈમેલ બધે જ OTP (વન ટાઈમ પાસવર્ડ) મોબાઈલ પર આવે છે, એટલે જો કોઈ તમારો નંબર ચોરી લે, તો તે તમારા આખા ડિજિટલ લાઈફને કંટ્રોલ કરી શકે છે.
આ આખી પ્રક્રિયા સરળ ભાષામાં નીચે મુજબ કામ કરે છે:
૧. હેકર્સ આ કેવી રીતે કરે છે? (Step-by-Step)
માહિતી ભેગી કરવી (Phishing): સૌથી પહેલાં હેકર્સ ફેક કોલ, મેસેજ કે સોશિયલ મીડિયા દ્વારા તમારું નામ, જન્મતારીખ, આધાર કાર્ડ નંબર કે બેંક ડિટેલ્સ જેવી અંગત માહિતી ચોરી લે છે.
કંપનીનો સંપર્ક કરવો: હેકર તમારી ટેલિકોમ કંપની (જેમ કે Jio, Airtel, Vi) ના કસ્ટમર કેર અથવા સ્ટોર પર જાય છે અને તમારું નકલી આઈડી બતાવીને એવું નાટક કરે છે કે "મારું સિમ કાર્ડ ખોવાઈ ગયું છે અથવા બગડી ગયું છે, તેથી મને નવું સિમ કાર્ડ આપો."
સિમ એક્ટિવેટ થવું: કંપની જૂનું સિમ બંધ કરીને હેકરને નવું સિમ આપી દે છે.
તમારો ફોન બંધ થવો: જેવું હેકરના હાથમાં નવું સિમ ચાલુ થાય, કે તરત જ તમારા ફોનમાંથી સિગ્નલ ગાયબ થઈ જાય છે (No Service બતાવે છે) અને તમારું સિમ બંધ થઈ જાય છે.
૨. સિમ સ્વેપ થયા પછી શું નુકસાન થાય?
જેવો તમારો નંબર હેકર પાસે જાય, એટલે તે નીચેની વસ્તુઓ કરી શકે છે:
તમારા બેંક એકાઉન્ટનો પાસવર્ડ રીસેટ કરીને OTP પોતાના ફોન પર મેળવી પૈસા ઉપાડી શકે છે.
તમારું WhatsApp, Facebook, Instagram કે Google એકાઉન્ટ હેક કરી શકે છે.
તમારા નામે તમારા મિત્રો કે સગા-સંબંધીઓ પાસે પૈસાની માંગણી કરી શકે છે.
૩. તમને કેવી રીતે ખબર પડે કે તમારું સિમ સ્વેપ થયું છે?
તમારા ફોનમાં અચાનક જ નેટવર્ક (સિગ્નલ) જતું રહે અને લાંબા સમય સુધી પાછું ન આવે.
તમને કોઈ ફોન કે મેસેજ આવતા બંધ થઈ જાય.
તમે કોઈને ફોન ન કરી શકો.
૪. આનાથી બચવા માટે શું કરવું?
અંગત માહિતી છુપાવો: સોશિયલ મીડિયા પર ક્યારેય તમારો મોબાઈલ નંબર, જન્મતારીખ કે હોમ એડ્રેસ પબ્લિક ન રાખો.
ફોન બંધ થાય તો તરત જાગૃત થાઓ: જો અચાનક ફોનનું નેટવર્ક જતું રહે, તો તેને સામાન્ય નેટવર્ક પ્રોબ્લેમ સમજીને અવગણશો નહીં. તરત જ બીજા ફોનથી કંપનીના કસ્ટમર કેરમાં ફોન કરીને પૂછો કે સિમ કેમ બંધ થયું છે.
Two-Factor Authentication (2FA) બદલો: બેંક અને સોશિયલ મીડિયા એકાઉન્ટ્સમાં OTP માટે માત્ર SMS પર આધાર રાખવાને બદલે Google Authenticator જેવી એપ્લિકેશનનો ઉપયોગ કરો, જે સિમ બદલાવાથી હેક થતી નથી.
બેંક એલર્ટ્સ: તમારી બેંકમાં ઈમેલ એલર્ટ પણ ચાલુ રાખો, જેથી જો SMS ન આવે તો ઈમેલ પર ખબર પડી જાય.
ટૂંકમાં, સિમ સ્વેપ અટેકથી બચવાનો એક જ ઉપાય છે: તમારી અંગત માહિતી કોઈને ન આપો અને ફોનનું નેટવર્ક ગાયબ થાય તો તરત જ એક્શન લો.
Post a Comment